Qui penis aquam turbat?

Wziąłem kurs szybkiego czytania, zdołałem przeczytać "Wojnę i pokój" w dwadzieścia minut. To jest o Rosji.

Woody Allen

Spotykam się z tym w sieci: ludzie opowiadają o swym czytelnictwie, jakie to książki przeczytali. To niejako ich nobilituje, podnosi rangę komentatora i prestiż blogopisacza na przykład.
Jest spora różnica pomiędzy przeczytać a przeczytać. Czytałem sporo lektur, na przykład z takiego "Nad Niemnem" nie pamiętam dosłownie nic. Choć przeczytałem każdą stronę! Nie jakąś ściągę, ale żywą książkę. Takich przykładów jest całe mnóstwo. Mówię: wiem, znam, widziałem. Tak jak widziałem piramidy, Granadę, wulkany czy Wielki Mur Chiński. Nie sądzę bym przez to widzenie stał się bogatszy na umyśle. Z innych książek pamiętam dużo więcej niż de facto zawierają. Wiele niepozornych miejsc wygląda w moich oczach dużo barwniej niż naprawdę w nich jest kolorów.
Nie wiem czy Buenos jest lepsze u Cortázara czy widziane z tramwaju na La Placie. Wiem, że czasem pewnych miejsc lepiej nie widzieć, by ich pragnąć. To chyba tak jak z kobietami. Można je kochać, gdy są już odległe (lejana) albo gdy nieosiągalne.
Często celowo nie wracam do jakichś filmów czy książek sprzed lat, by nie zepsuć sobie wyobrażenia, tego uczucia, które mnie łączy z obrazem czy - już tysiące razy przegotowanym przez mój umysł - tekstem. Żeby nie wychwycić tych niuansów, kontekstów, które kiedyś zachwycały, a dziś już tego nie czynią. Bo już nie umiem poddać się zachwytowi. Stępiłem się, wpadłem w rutynę, stwardniałem? Coś jakby tak.
Owszem, bywają przypadki, że dzieje się odwrotnie, że odkrywam w raz widzianym coś nowego, co wcześniej przeoczyłem. Problem w tym, że do rzeczy zaliczonych, które mnie nie ujęły bądź ujęły za mało, nie chce mi się wracać.
A do tych co to dech mi zaparły i śniły się nocą i o świcie, boję się powracać. Po co ryzykować utratę czegoś pięknego i niepowtarzalnego?